Yapay zekâ ile geliştirilen buluşlarda şirketler ne yapmalı?
Yapay zekâ çağında icat etmek kadar, icadı doğru kurgulamak ve korumaya hazır hâle getirmek de kritik. Üstün Patent’te yapay zekâ destekli projelerde en sık gördüğümüz riskler ve buna karşı geliştirdiğimiz temel yaklaşım 4 ana başlıkta toplanıyor:
✅ 1. Veri ve kaynak haritası çıkarın
Yapay zekâ kullanılan her projede şu sorular yazılı hâle getirilmeli:
• Hangi araçlar kullanıldı?
• Model hangi veri türleriyle çalıştı?
• Açık kaynak mı, lisanslı mı, kurum içi veri mi?
• Üçüncü kişilere ait potansiyel haklar var mı?
Bu harita; hem olası ihlal risklerini erken tespit etmek hem de ileride patent sürecinde buluşun özgünlüğünü ispatlamak için kritik bir zemin oluşturur.
✅ 2. İnsan katkısını ve yaratıcı süreci kayıt altına alın
Artık sadece “çıktı” değil, süreç korunuyor.
• Problemi kim tanımladı?
• Yapay zekâ nasıl yönlendirildi?
• Hangi alternatifler elendi, hangileri geliştirildi?
• Nihai çözüme insan nerede ve nasıl karar verdi?
Bu kayıtlar, hem patent başvurularında hem de olası ihtilaflarda hak sahipliğinin omurgasıdır.
✅ 3. Başvuru öncesi patent ve ihlal taramalarını derinleştirin
Yapay zekâ ile üretilen çözümler, farkında olmadan mevcut patent alanlarına çok yakın olabilir.
Bu nedenle klasik araştırmalara ek olarak:
• daha geniş kapsamlı patent taramaları,
• teknik benzerlik analizleri,
• ihlal risk değerlendirmeleri yapılmadan atılan her adım, ileride çok daha yüksek maliyetler doğurabilir.
✅ 4. En baştan “AI uyumlu” bir fikri mülkiyet stratejisi kurun
Yapay zekâ kullanılan projelerde fikri mülkiyet, son adım değildir.
Tasarım aşamasının bir parçasıdır.
• Patent mi, ticari sır mı?
• Hangi kısımlar korunmalı, hangileri paylaşılabilir?
• Hangi ülkelerde, hangi hızda ilerlenmeli?
• Ürünleşme ve yatırım süreçleriyle nasıl entegre edilmeli?
Bu sorulara erken verilen cevaplar, yapay zekâ destekli bir fikri gerçek bir ticari güce dönüştürür.
Kapanış notu
Yapay zekâ ile fikir üretmek artık kolay.
Değer üretmek ise; fikri mülkiyetle, stratejiyle ve doğru yapılandırmayla mümkün.
Üstün Patent’te odağımız; teknolojiyi hızlandırırken, hakları da sağlamlaştırmak.
Çünkü yapay zekâ çağında kazananlar, sadece üretenler değil; ürettiğini koruyabilenler olacak.


